Waalkade

collectie Eric Jacobs - Mark van Loon

[Pieter Bor Christiaensz - Historie der Nederlandsche oorlogen. Amsterdam 1681]
[Bor BoekXXVI voor p459 prent 34x40cm "Aenslagh van Marten Schenk op Nieumegen in den Jaere MDLXXXIX."]
[Bor BoekXXVI p459-460:]
Aenslag van den Oversten Marten Schenk op Nimmegen.
Na dat den oversten Marten Schenk van Medegem dese victorie op de Lipperheyde gehad heeft / so heeft hy voor hem genomen sekeren aenslag / die hy van over lange gepractiseert hadde / tegen die van Nimmegen in 't werk te stellen / derhalven alles gereet gemaekt hebbende dat hy meende hem tot synen aenslag noodig te zijn / is hy haestelijk den Rijnstroom afgevaren voorby Wesel / Rees en Emmerich / tot aen 's Gravenweert aen de schanse by hem gebout / die noch op den huydigen dach na synen name gemeenlijk Schenken schanse genaemt werd / gelegen op een Eylandeken alwaer den Rijn sich in twee stromen is verdeylende / lopende de eene na Nimmegen en word de Wael genoemt / en de ander den naem van den Rijn behoudende loopt na Aernhem : alhier heeft hy syn volk en geschut voorts ingenomen / en is met omtrent 20 so grote als kleyne schepen en vijf pleyten of ponden den 10 Augusti de Wael afgevaren / syn peerdevolk hadde hy te lande gesonden na Nimmegen / den wint was seer stille en het water seer hoog / so dat hy niet seer konde spoeden nochte na synen sin varen ; de nacht was ook duyster / so dat de schepen malkanderen niet wel sien konden : Schenk met de eerste aenkomende ging terstont te Lande / sonder na d'andere te wachten / denkende dat die daerentusschen volgen souden / en resolveerde terstond syn aenslach in 't werk te stellen eer den dach aenquame / hy lande by de Maeye poorte / en inder haeste eenige ordre gestelt hebbende / dede hy met twee sware daer toe gemaekte balken de poorte van S. Antonis oplopen met gewelt / niet jegenstaende deselve van binnen bemetst was / en daer by braken sy noch sekere ysere tralien en vensters in een huys / 't welk sy innamen / van waer sy meenden de plaetse of markt / daer by gelegen / inte nemen : daerentusschen quamen de andere schepen vast mede allenxkens aen en schoten in de stad / so die van der stad ook tegen haer deden / het rumoer werd vast groot / en de borgeren geraekten geheel in de wapenen / en begosten het ingenomen huys te bespringen / brochten daer ook twee veltstucken geschuts voor en beschoten dat / daer op het krijgsvolk / daer in garnisoen leggende / daer in drongen / gelijk de Borgers mede deden / en dreven Schenken volk daer met gewelt wederom uyt / hier-en-tusschen was het peerdevolk van Schenk mede aengekomen / de welke haer beste deden om de Hessensche poorte open te krijgen / maer also het ook te laet begonnen was / door dien het schoon dach was al-eer de sloten en grendels afgesmeten konden werden / so dat sy met gewelt van steenworpen / schieten en andere geweer daer van gedreven werden: dit also op beyde plaetsen mislukt zijnde / door dien het te laet aengevangen was / zijn de aenvallers te rugge geweken na hare schepen toe / en dat met een groote desordre / elk om 't eerste in de schuyten / schepen en ponten lopende met sulke menichte dat daer eenige sonken / en die niet en konden swemmen verdronken. Schenk een swaer harnasch scheutvry aen hebbende / en de schuyte of pleyte daer hy in gesprongen was / overladen zijnde / sonk mede / in voegen dat Schenk door de swaerte van syn harnasch terstont te gronde sonk en verdronk / neffens veele andere die niet en konden swemmen / de geladene schepen dreven een half mijle voorby de Stadt / daer sy ankerde / missende haren Oversten / eene vande groote ponten met volk / dreef door den stroom aen S. Huybrechts tooren / daer sy niet af konden komen / maer sy werden een deel met steenen doot geworpen / en die over boort sprongen verdronken vele / vier andere schepen sagen met al haer volk dit spel vast aen en konden niet voorby geraken / door dien daer geen wint was / twee vande selve raeckten met eenen noch voorby / d'ander twee quamen in handen / maer het volk ontquamen 't metter vlugte / daer zijn omtrent 250 soldaten van Schenken volk doot gebleven / veele noch gequetst zijnde / so ik uyt het schrijven van meester Dirk van der Does gesien hebbe / want hy schrijft daer niet meer dan 350. man eerst aende werf gekomen waren / daer van ruym de helft afgenomen was / lange na dat de Oversten so ongeluckich gebleven was / en al 't ander krijgsvolk was de werf voorby gevaren / en waren te lege gevallen / 't welk hy alleen oorsake hielt te wesen / dat de entreprijse was gesaelgeert / of nu sulcks de schippers of het boots-volk of het oorloghsvolk dat inde schepen was (schrijft hy) daer van de schult hadde / was Godt bekent / altijds hoortmen (schreef hy) so al het krijgsvolk de Oversten hadde gesecondeert / het hadde klaer geweest / doch het heeft God almachtig voor die tijd niet belieft / dit is syn advys en opinie geweest.
Incarnatie of Jaerdicht. Marten sChenCk een CLoeCk VVeL erVaren soLdaet / In sIIn VVapenen In 't VVater haest onder gaet. [M+C+C+C+L+C+V+V+L+V+L+I+I+I+V+V+I+V+V=1589]
Syn lichaem is daer na van die van Nimmegen gevischt en gekregen en bekent zijnde / hebben sy het hooft afgesneden / en op S. Anthonis poorte op een staek gestelt / en het lichaem aen vier quartieren gedeelt en aen halve galgen op verscheyden plaetsen om de vesten of omtrent de poorten doen hangen / twee van syn volk gevangen wesende hebben sy doen hangen. Doch de Marquis van Varrabon heeft het voorschreven hooft en quartieren van Schenk doen afnemen en in een kiste doen leggen en in eenen toren doen setten / daer het so lange gestaen heeft tot dat syn Excellentie van Nassau de stede voorschreven daer na in kreech / die het selve daer na eerlijk doen begraven heeft in de groote kerke van S. Steven / so wy ter gelegender tijt en plaetse verhalen sullen.
Reactiepagina

REAGEER:

Uw aanvullingen of opmerkingen zijn welkom!
Met dit formulier kunt u (nog) geen foto's versturen. Gebruik daarvoor uw e-mailprogramma.
Opmaak kan wel, bv <b>Vet</b> of <i>cursief</i> geeft Vet of cursief.
 
 Uw naam: en mailadres: