ZP0200
Foto ZP0200a-NK1869 Welke straat en kerk? Datering 1891 Foto ZP0200b-NK2519 Welke straat en kerk? Datering 1840/1899

Vraag:

Bijgaand twee olieverfschilderijen van Charles Henri Joseph Leickert (geboren 1816 te Brussel, overleden te Mainz 1907), beide genaamd "Gezicht op Nijmegen" en gedateerd 2e helft 19e eeuw.
Zie ook geheugen van Nederland nr. NK1869 en NK2519.
Op een van de huizen rechts op het schilderij uit 1891 staat "Bank (van?) Leening", maar waar kijken we dan naar? Er was een Bank van Leening gevestigd aan de Pikkegas 2-4, dan zouden we in noord-noordoostelijke richting kijken. Wie herkent de straten of de kerken? Is dit op louter fantasie gebaseerd?

Inzender: Marcel van Dinteren, geplaatst 28-04-2016

terug

Reactie 0:

Marcel van Dinteren, 28-04-2016: Zoekplaatje schilderijen Leickert
Reactie 1:

Jan Remis, 28-04-2016: Er heeft ooit een bank van leening aan de Broerstraat gezeten. De kerk zou dan misschien de Broerstraatkerk kunnen zijn. Maar dat is lang geleden.
Reactie 2:

Marcel Degen, 28-04-2016: Charles Henri Joseph Leickert heeft een honderdtal schilderijen geschilderd, een tiental daarvan lijken min of meer op de 2 hierboven als Nijmeegse betitelde schilderijen. Deze stellen allemaal een Hollands stadsgezicht voor.

Links een muur (soms met poort), daarnaast een 2 of 3 verdiepingen tellend pand met wisselende topgevels. De meeste hebben een venster met daaronder een rek waar wit wasgoed hangt te drogen, velen hebben op de bovenste verdieping aan de straatzijde een openstaand raam met luik.
Iets rechts van het midden staat op bijna alle schilderijen een hoge kerk op de achtergrond.
Ook zijn vele details, groepen personen, uithangborden, karren en sleden op meerdere schilderijen gekopieerd. Zo staat bijvoorbeeld op alle schilderijen een vrouw met rode rok.

Ik heb sterk het vermoeden dat Leickert zijn stadsgezichten baseerde op (deels) bestaande gebouwen en kerken, maar dat het over het algemeen geromantiseerde fantasie-taferelen voor moeten stellen.
Zie ook deze compositiefoto met 23 van zijn Hollandse stadgezichten:

Reactie 3:

Paul Broekman, 29-04-2016: Toen ik de twee olieverfschilderijen van Charles Leickert met als titel "gezicht op Nijmegen" zag, voelde ik dat er iets niet klopte: de taferelen dateren uit tweede helft van de negentiende eeuw, maar ademen beide een sfeer uit die meer hoort bij die van de zeventiende eeuw. Zie het straattafereel, dat je ziet op schilderijen van oudere datum en de hoge trappen aan de voorkant/zijkant van de huizen. Ook de kledij komt niet overeen met de negentiende eeuw.

Charles Leickert behoorde tot de schilders, die tot de Nederlandse "romantische periode" worden gerekend. Na 1859 schilderde hij naast Hollandse ijsgezichten, riviergezichten ook strandtaferelen en stadsgezichten. Leickert roept in zijn landschappen en stadsgezichten een zeer Romantische sfeer op door in zijn werken een subtiele lichtval weer te geven, met name het licht van de avondzon. Zijn werk is herkenbaar aan de kerken op de achtergrond.

Leickert past in de trend van 't "heimweeschilderen"; de romantici lieten zich minder leiden door de realiteit, maar gaven zich over aan de " romantische ziel". Hij liet zich totaal niet verleiden door veranderingen in de maatschappij: het impressionisme, de Haagse School en het realisme kregen geen vat op hem en zijn onderwerpen. Terug naar de natuur en de zeventiende eeuw was zijn adagium. Dat alles is te zien op zijn schilderijen, ook op de stadsgezichten; hij stoffeerde deze met uit z'n schetsboek getekende taferelen.

De twee "gezichten op Nijmegen" zijn volgens mij daarom geromantiseerd en niet geheel op waarheid berustend, wat Marcel van Dinteren ook al vermoedde.
Reactie 4:

Johnny Meuleman, 30-04-2016: Een hoop mensen zitten zich kapot te piekeren van "Waar kan dit toch zijn ?".
Inhakend op het verhaal van Paul Broekman vallen die afbeeldingen dus in de categorie "Het eeuwig huilende jongetje" en de bekende "Zigeunerin".

Redactie: Zeker is er een hoop fantasie in de schilderijen verwerkt, maar mogelijk rond een kern van waarheid: de schilder heeft immers studiereizen door Nederland gemaakt, volgens https://rkd.nl. Welke plek(ken) stond(en) dan model?
Reactie 5:

H. van Moerkerken, 20-06-2017: Leickert heeft wel degelijk nauwkeurige stadsgezichten geschilderd waarin hij slechts lichtelijk fantaseerde. zie www.galerietrompenburgh.nl/LEICKERT.html

REAGEER:

Uw aanvullingen of opmerkingen zijn welkom!
Met dit formulier kunt u (nog) geen foto's versturen. Gebruik daarvoor uw e-mailprogramma.
Opmaak kan wel, bv <b>Vet</b> of <i>cursief</i> geeft Vet of cursief.
 
 Uw naam: en mailadres: