Herinneringen Verzet

Veel leed aan beleefd

Ingezonden op 21-02-2010 door Sjaak van de Water

 

Sinds enkele weken heb ik kennis gemaakt met de site Noviomagus.nl en was verrast, over allerlei informatie die ik daarin zag. Lang niet alles was leuk nieuws maar mijn herinneringen aan mijn geboortestad prikkelden mij om zelf eens wat belevenissen op papier te zetten. Mijn geboortejaar is 1930, de maand: Juli, buurtschap: St. Anna.

Over de oorlog: 10 Mei 1940 zagen wij colonne Duitse militaire over de Oude Molenweg richting Grave rijden. Hoe zij daar zomaar konden komen, terwijl de bomen langs de d'Almarasweg waren voorzien van springstof ladingen? Die zijn nooit afgegaan.

We zijn toen onder de voet gelopen, maar hebben geen gevechten mee gemaakt. Die waren richting de Grebbeberg. Daar sneuvelde mijn peetoom. Die ligt daar ook begraven.

Het bombardement van 22 Februari '44, daar heb ik wel veel leed aan beleefd. Toen was ik op de ambachtschool aan de Nieuwe Marktstraat. Tijdens de middagpauze ging ik thuis eten. Van 11.45u tot 13.30u was krap tijd maar met de tram lijn 1 ging het net. Eindpunt halte St. Annastraat, daar was ik al toen het veilig alarm op onveilig ging en de hel boven Nijmegen los barstte. Had ik toen in de tram gezeten, dan was ik in de tram Motorwagen 25 en Volgwagen 104 aan het stationsplein geweest, daar is geen levend mens meer uitgekomen.

Tijdens het bombardement 22 Februari 1944 werkte mijn zus in de Van Oldenbarneveldstraat en is daar door bomscherven getroffen, en heeft haar rechterarm verloren. 's Middags mochten er geen mensen meer voorbij de Groenestraat richting Centrum. Daar kwamen de gewonden langs die naar het Canisius Ziekenhuis werden gebracht, alles dat wielen had werd gecharterd: handkarren, bakfietsen, met daarop een brancard met een gewonde. Een troosteloos gezicht van veel ellende en verdriet. De stad had zijn hart verloren.

De bevrijding. Op 17 September 1944 landden geallieerde parachutisten in de omgeving van Nijmegen. Na 2 dagen kwam omstreeks 19 uur een Amerikaanse Airborne soldaat door onze straat. Hij droeg zijn arm in een mitella, wellicht vanaf het Canisius Ziekenhuis richting Hatert Dat was een onvergetelijk gezicht. Mijn mond viel open toen ik die vechtjas zag met een licht gewicht wapen en behangen met handgranaten en magazijnen met patronen en in elke laars 2 dolkmessen die niet bedoeld waren om een appeltje te schillen. Zonder begeleiding was hij weer onderweg naar zijn onderdeel. Dat was andere koek als hetgeen wij een week daarvoor aan Duitse soldaten, die volgens plan aan het terug trekken waren. Een zielige vertoning met gevorderde paarden en fietsen. Na 3 dagen werden wij nieuwsgierig. Met een zus en een a.s. zwager zijn we naar de St. Annastraat gegaan hoek Van Peltlaan. Daar lagen Amerikaanse Airborn soldaten bij hun schuttersputjes, deels in slaap, de rest bij hun parate wapens. Wij zijn toen richting het centrum Nijmegen gelopen.

Op diverse plaatsen kwam nog rook uit de puinhopen van in brand gestoken panden in het centrum. Op Wintersoord reed een Rode Kruis jeep met 2 brancards met gewonde soldaten over de vol met puin liggende straat. Via de Hertogstraat naar de Gerard Noodtstraat richting Hunnerpark. Daar moesten wij dekking zoeken. Uit de Unitas bunker werden nog 2 Duitse soldaten gehaald en gevangen afgevoerd. Langs de Voerweg lag nog een gesneuvelde Duitse soldaat. Rechts lag nog een burger dood. Vooraan in het park lag een matroos van de Kriegsmarine. Naast hem lag een wapen, dat wellicht nog van de eerste wereld oorlog was over gebleven. Erger was het dat hij midden in zijn voorhoofd was getroffen. Nog erger was het dat op zijn identiteitsplaatje dat op zijn borst lag, zijn geboorte datum stond, 1930 April. Hij was dus 2 maanden ouder als ik. Dat deed mij iets. Toen heb ik aan mijn zus en a.s. zwager gevraagd om naar huis te gaan. Dat was de druppel die bij mij de emmer liet over lopen. Het werd mij te veel. Dit alles raak ik nooit meer kwijt. Dit wilde ik even kwijt. 

vriendelijke groeten 

J.T. van de Water, Beverwijk.

Reactie 1:

Frans Geertsen, 03-08-2012: De hr.v.d. Water schrijft dat de bomen aan de d'Almarasweg niet zouden zijn gesprongen. Dat is niet juist. De weg was door de gevallen bomen versperd en leverde oponthoud. De eerste Duitse eenheden die in Nijmegen over de spoorlijn Nijmegen-Venlo/Kleef reden, gingen over het kleien bruggetje in de vroegere Driehuizerweg. Omdat dat erg smal was, werd een van de zijkanten er af gereden. Groeten Frans Geertsen
Aanvulling 05-08-2012: Wij woonden aan de Nijmeegsebaan bijna tegenover de d'Almarasweg. Ik heb de bomen na de explosies zien liggen en de Duitse colonnes, die voor ons huis even door een burgemeestersversperring waren opgehouden, verder de Groesbeekseweg op zien rijden. Van de toenmalige Vaandrig Gerrits*, belast met de bewaking van een post nabij Wyler weet ik dat hij terugtrekkend richting Maas-Waalkanaal vanaf Dekkerswald langs de spoorbaan de overgangen op de Sionsweg (versperd met Spaanse ruiters) en de d'Almarasweg ongehinderd kon passeren en ter hoogte van de Valkenburgseweg Duitse voertuigen over het kleine bruggetje over de spoorlijn zag rijden. Daarop besloot hij niet verder te gaan en te schuilen in hotel Marienboom. Zie ook Van Heilig Woud tot Heilig Land. ISBN 90-5345-170-6.
*ps. De Heer Gerrits is later Kol. der Inf geworden en vorig jaar in Spanje overleden.
Met vriendelijke groet, Frans Geertsen

REAGEER

terug

Reactiepagina
Reactie 2:

Henk Termeer, 15-01-2015: Er is in Nijmegen bijna niet gevochten op 10 mei 1940, omdat de eerste verdedigingslinie van het Ned. leger werd gevormd door het Maas-Waalkanaal met in totaal 80 bunkers en kazematten op de westelijke oever. Nijmegen zelf werd toen dus niet verdedigd. De tweede reden was dat de Nijmeegse bruggen over dat kanaal bijna allemaal vroeg in de ochtend succesvol werden opgeblazen. De meeste slachtoffers vielen dan ook bij de meer zuidelijk gelegen bruggen bij Hatert, Malden en Heumen, die Duitse SS-eenheden in Ned. uniformen eerder wisten in te nemen. Alle defensiemaatregelen ten oosten van het MW-kanaal hadden slechts de bedoeling om de Duitse opmars te vertragen.

REAGEER:

Uw aanvullingen of opmerkingen zijn welkom!
Met dit formulier kunt u (nog) geen foto's versturen. Gebruik daarvoor uw e-mailprogramma.
Opmaak kan wel, bv <b>Vet</b> of <i>cursief</i> geeft Vet of cursief.
 
 Uw naam: en mailadres: