Zuuk t mar uut - Wim Janssen

Uit het Nimweegs verleden 154

15-05-1985

De Gelderlander een halve eeuw geleden (4)

De rijwielbelastingplaatjes waren vroeger geweldig in trek bij het „dievengilde." Dat hebt u trouwens in mijn vorige stukjes al kunnen lezen. Deze rijwielbelastingplaatjes - net als fietsen en onderdelen van fietsen - werden, net als nu de autoradio's en andere voorwerpen van diefstal en inbraak, door de dieven doorverkocht aan bepaalde helers en andere gegadigden.

De rijwielbelasting bedroeg in die tijd twee-gulden-vijftig per jaar, per fiets. Nu kunnen er lezers of lezeressen zijn die denken dat het maar een klein bedrag was, nog geen vijf cent per week. Vooral de jongeren kunnen geneigd zijn zo te denken, maar dan wordt er wel een grote denkfout gemaakt. Men moet dat bedrag namelijk niet gaan vergelijken met de sociale uitkeringen en de lonen van vandaag. Voor die rijksdaalder kun je tegenwoordig amper een portie frites met een fricadel kopen, zal er dan gedacht worden, en dat klopt ook. Maar men moet wel de prijzen en inkomens van toen er bij vergelijken en niet die van tegenwoordig. Voor de oorlog koste een portie frites één dubbeltje, dat was ook de prijs voor een pakje shag. U voelt natuurlijk wel waar ik heen wil. Ik wil een vergelijking maken met de prijzen van vroeger en nu, maar u moet met het omrekenen van lonen en prijzen voorzichtig zijn want de vlieger gaat niet altijd op. Dat heb ik u in het stukje van 17 april ook al duidelijk gemaakt. Maar ja, laten wij het nog maar eens wagen, dan krijgt u ongeveer een beeld hoe hoog de rijwielbelasting toen was en dat de prijzen van toen niet zo uitzonderlijk laag waren, als men tenminste de inkomens van toen er tegenover plaatst.

Kijk, voor die rijksdaalder, dat een rijwielbelastingplaatje koste, kon men ook vijf-en-twintig pakjes shag kopen! Omgerekend naar de prijzen van nu is dat vijf-en-twintig maal drie-gulden-en-vijftig cent, of te wel zeven-en-tachtig gulden vijftig. Dat is andere koek, niet waar? Een portie frites zou nu dan ook drie-gulden-en-vijftig cent moeten kosten maar het kost véél minder. U ziet dus wel dat het omrekenen niet altijd opgaat. 

Dat dieven de kans kregen om regelmatig rijwielbelasting-plaatjes te stelen, kwam grotendeels door de toen heersende wettelijke bepalingen. Leest u onderstaand berichtje maar eens dat in de dertiger jaren in „De Gelderlander" stond.

Rijwielplaatjes

De wet schrijft voor dat het rijwielplaatje op goed zichtbare wijze op de fiets moet zijn aangebracht. De kommies, die iemand verbaliseert omdat hij het rijwielplaatje niet op de fiets had zitten, is van zijn recht, ook al kan de rijwieleigenaar hem een plaatje overleggen dat hij in de zak óf in de portefeuille droeg. Men moet het rijwielplaatje voor de zuivere controle nu eenmaal goed zichtbaar dragen. Er waren wielrijders die hun rijwielplaatje door middel van een metalen kokertje aan de stuurstang bevestigde. Deze methode was echter geen garantie dat het laatje niet gestolen zou worden. De dieven die daar op uit waren hadden steevast een scherpe tang bij zich waarmee zij het kokertje in een mum van tijd losknipte en, weg was het plaatje. Maar over het algemeen werd het plaatje in een leren etuitje - met een dun mica plaatje gestoken en dan door een riempje aan het stuur gehangen. Wanneer men dan ergens naar binnen ging nam men gewoon het etuitje van het stuur af zodat het niet gestolen kon worden. Maar nu komt het. Door de haast of vergeetachtigheid vergat men dan het plaatje van de fiets af te halen, om bij terugkomst te bemerken dat het plaatje gestolen was. De dieven hadden namelijk maar enkele seconden nodig om het plaatje te ontvreemden, wat de benadeelde weer een fikse schadepost opleverde.

Klik hier en reageer daarmee per email als u uw reactie hieronder wilt laten plaatsen

Bron (©) 1985 Wim Janssen - Nieuwsblad De Brug Nijmegen

terug

Reactiepagina

REAGEER:

Uw aanvullingen of opmerkingen zijn welkom!
Met dit formulier kunt u (nog) geen foto's versturen. Gebruik daarvoor uw e-mailprogramma.
Opmaak kan wel, bv <b>Vet</b> of <i>cursief</i> geeft Vet of cursief.
 
 Uw naam: en mailadres: