CvanHouten index
Onderscheidingen van C. van Houten
Hierbij een set onderscheidingen die ik overnam van een juwelier. Door combineren en schrappen kwam ik erachter dat ze geweest moeten zijn van C. van Houten, Ridder 3e klasse Militaire Willems-orde.
Het bijzondere van deze ridder is dat hij in 1853 in Borneo in het voorjaar de MWO 4e klasse kreeg toegekend (register no. 3272) en enige maanden later de MWO 3e klasse (register no. 271) en dat beide in hetzelfde Koninklijke Besluit van 21 October 1854 N. 103 werden toegekend.
Ook vond ik de aantekening op de Kanselarij in Den Haag dat het versiersel MWO 3e klasse, van goud, in 1899 was gerestitueerd vanuit NIJMEGEN.

Mijn vraag is of C. van Houten in Nijmegen woonde en er (in 1899?) is gestorven. Als dat zo is dan is het niet denkbeeldig dat deze Ridder MWO een begrafenis met militaire eer heeft gekregen en wellicht zijn daar foto's van alsook van zijn graf.
Als dat zo is dan is hij mijns inziens de hoogst gedecoreerde Nijmegenaar sinds 1815!
Wie kan helpen?
Bij voorbaat dank, Henny Meijer, Venray
Collectie Henny Meijer (toegevoegd 5 maart 2011)
Weet u meer? Laat het ons weten, wij maken graag gebruik van uw verhaal.
terug
Reactie 1:
Rob Essers, 06-03-2011: Cornelis van Houten (Leeuwarden 2 oktober 1816 - Nijmegen 31 maart 1899)
is de zoon van Ate van Houten en Martina Fokkens. Zijn ouders trouwden op 26 maart 1815 in Leeuwarden. Zijn vader was als militair ("opzigter forten") werkzaam in Leeuwarden, Charleroi, Hellevoetsluis en Nijmegen. Zij zijn op respectievelijk 77- en 85-jarige leeftijd in 1871 en 1879 in Nijmegen overleden. Cornelis stierf ongehuwd op 82-jarige leeftijd op het adres Kelfkensbosch 14 in Nijmegen.
De Gelderlander schreef op 2 april 1899:
"Weder is een zeer bekend en algemeen geŽerd stadgenoot uit ons midden weggerukt. Gisteravond ontsliep te zijnen huize aan het Kelfkensbosch zacht en kalm de 82-jarige gepensionneerde kapitein C. van Houten. Ofschoon wegens de gebreken van den ouden dag in den laatsten tijd teruggetrokken levende, was hij tot op hoogen leeftijd, vooral in militaire kringen, een zeer geziene persoonlijkheid. Kapitein Van Houten had een schitterende krijgsmansloopbaan achter den rug en verschillende militairen, die gelijk met hem in IndiŽ gediend hebben, zullen zich nog herinneren, hoe hij hun toenmaals om zijn ijver en toewijding door hun superieuren tot voorbeeld gesteld werd.
Na zich reeds den 13en April 1832, aldus op 15-jarigen leeftijd, vrijwillig als soldaat bij de 12e afdeeling geŽngageerd te hebben, klom de jonge veelbelovende Van Houten spoedig op, was reeds in Sept. daarop korporaal en in 1836 achtereenvolgens fourier en sergeant. Den 13 Febr. 1838 in gewone autorisatie overgeplaatst naar het Oostindische leger, vertrok hij den 21en October van dat jaar uit Hellevoetsluis, om den 19en April van het volgend jaar aan te komen te Batavia waar hij geplaatst werd bij het 7e bat. Infanterie. Ook hier doorliep hij spoedig de militaire rangen. Het volgend jaar werd hij 2e luitenant bij het 9e bat; in 1846 werd hij tot 1en luitenant en in '51 tot kapitein bevorderd. Zoo roemrijk onderscheidde hij zich door zijn dappere krijgsbedrijven bij [...] van Borneo dat hij zich onder zijn kameraden den eerennaam van 'stormkapitein' verwierf, terwijl de hooge regeering zijn buitengewone verdiensten erkende en waardeerde door hem te verheffen tot Ridder der Militaire Willemsorde 4e en 3e klasse. Gelijk men zich zal herinneren, herdacht hij voor eenige jaren onder algemeene belangstelling den veertigjarigen gedenkdag dier onderscheiding.
Een paar jaar werd hij ook belast met het waarnemen der functie van assistent-resident van Montrado, doch familie-omstandigheden dwongen hem reeds in 1856 zijn pensioen aan te vragen. Toch bleef de krijgsmansgeest tot op hoogen leeftijd levendig in dezen rechtschapen man, die om zijn edele hoedanigheden door zijn nagelaten betrekkingen en vrienden diep zal worden betreurd."
Het Nieuws van den Dag meldde op 10 april 1899:
"Marine en Leger.
Te Nijmegen is Woensdag het stoffelijk overschot ter aarde besteld van den gepensioneerden kapitein C. van Houten, der infanterie van het O.-I. leger, Ridder der Militaire Willemsorde te klasse, in 82-jarigen ouderdom aldaar overleden.
Aan de groeve, waaromheen een zeer groot getal oud- en actief-dienende officieren van het O.-I. leger en van het leger hier te lande, alsmede vele vrienden en bekenden, waren geschaard, werden de verdiensten van den 'stormkapitein' herdacht door den oud-luit.-kolonel D.C.A. Ponse en den oud-kolonel A.E.L. Wellan. Herinnerd werd inzonderheid door den eersten spreker aan de dappere daden van den overledene in de jaren 1853/54 bij een opstand der Chineezen ter Westkust van Borneo, alwaar hij den eeretitel van 'stormkapitein' van den vijand verwierf. Op zijn hoofd was dientengevolge destijds een prijs gesteld."
Kelfkensbosch 14 is het huis aan de rechterkant van het poortje dat toegang gaf tot "De Hel" (St. Thomashof). Zijn zuster Wilhelmina Magrieta van Houten, weduwe van banketbakker Josephus Arnoldus Jacobus van Ulft, overleed op 28 december 1920 op 91-jarige leeftijd op hetzelfde adres.
De foto is gemaakt in 1939.
Reactie 2:
Henny Meijer, 11-03-2011: langs deze weg wil ik reageren op de uitmuntende bijdrage van Rob Essers op mijn medaillegroep van C. van Houten. De vragen die ik had, werden bevestigd en de aanvullende informatie maakt het hele verhaal erg compleet. De foto van het pand waar van Houten gewoond heeft, geleverd door Rob, maakt zijn hulp van een buitengewone proportie. Chapeau!!
Ook nu weer worden nieuwe vragen opgeroepen. De Gelderlander meldt dat C. van Houten zijn pensioen in 1856 aanvroeg doch dat lijkt in schrille tegenstelling met zijn onderscheidingen "Atjehmedaille 1873-1874" en de actie-gesp "Atjeh 1873-1874". Doch daar komt wellicht ook wel eens antwoord op.
Een dankbare gastredacteur uit Venray, Henny Meijer.
Reactie 3:
Rob Essers, 11-03-2011: Dat Kelfkensbosch 14 het huis is aan de rechterkant van het poortje is vermoedelijk niet juist. Vader Ate van Houten en moeder Martina Fokkens zijn overleden op het adres St. Jorisstraat A49. Cornelis van Houten, gepensioneerd kapitein, heeft op 15 december 1871 het overlijden van zijn vader aangegeven (zijn handtekening staat op aktenummer 667). St. Jorisstraat A49 lag aan het einde van "De Hel" op de plaats waar nu het achterste gedeelte van het pand Hertogstraat 7-9 ligt (naast St. Thomashof 9). Het is alleszins aannemelijk dat het adres St. Jorisstraat A49 eind 1879 gewijzigd is in Kelfkensbosch 14. In dat geval is het niet het huis aan de rechterkant van het poortje, maar was het een onaanzienlijk huisje aan het einde van het korte gasje dat bij het afgebeelde poortje begon.
Reactie 4:
Rob Essers, 13-03-2011: Gelet op de nieuwe vragen van Henny Meijer mag de overlijdensakte d.d. 15 december 1871 van vader Ate van Houten niet ontbreken. Zoon Cornelis van Houten, "gepensioneerd Kapitein", is ten tijde van de aangifte bijna 56 jaar oud en 15 jaar met pensioen. Het is niet erg waarschijnlijk dat hij in twee jaar later weer in actieve dienst was.
De overlijdensakte van de vader bevat nog een ander verrassend detail. De andere aangever is Leonard Rijsendaal, "gepensioneerd Luitenant-Kolonel". Hij trouwde op 27 oktober 1858 in Nijmegen met Wilhelmina Maria Noorduijn, dochter van Jacobus Noorduijn. Op de huwelijksakte uit 1858 (aktenummer 132) staat "Majoor der Infanterie van het Oost-Indisch leger, Ridder der Militaire Willemsorde vierde Klasse en der orde van den Nederlandschen Leeuw."
Het overlijden van vader Ate van Houten, "gepensioneerd Oost-Indisch ambtenaar, Broeder der orde van den Nederlandschen Leeuw", is dus aangegeven door twee ridders der Militaire Willemsorde!
Reactie 5:
Henny Meijer, 21-3-2011: Na mijn succesvolle oproep en de geweldige reactie van Rob Essers, lijkt het mij voor de volledigheid goed om de volgende foto en documenten te plaatsen. Cornelis van Houten blijkt met de Militaire Willems-orde 3e klasse echt de hoogst onderscheiden Nijmegenaar te zijn.

militaire willemsorde 4e klasse
NUMEROS.
3272
DATUM DER BENOEMING.
21 Oct 1854
NAMEN EN VOORNAMEN MET DIE DER OUDERS.
van Houten Cornelis zoon van Ate en Martina Fokkes. Kapitein der Infanterie
GEBOORTEPLAATS.
den 2 October 1816 te Leeuwarden
GETROUWD, en MET WIE.
[blanco]
NAMEN en ouderdom DER KINDEREN.
[blanco]
DIENSTSTAAT./DATUM VAN AANSTELLING EN ONDERSCHEIDENE GRADEN EN VAN OVERGANG NAAR ANDERE KORPSES.-DECORATIES.
Daar deze Kapitein der Oost Indische Infanterie bij een en hetzelfde Besluit tot Ridder der 4de en der 3de Klasse van de Militaire Willemsorde benoemd is, zoo is zijn staat van dienst ingeschreven bij de Ridders der 3e Klasse onder No 271.
DIENSTSTAAT./GEDANE VELDTOGTEN, ONDER WELKE GENERAALS, BEKOMEN WONDEN EN UITSTEKENDE DADEN.
26, 27, 28 April, 16, 17 Mei, 17, 18 en 22 Juni 1853 gevechten bij Sepang, Seminis en Skadouw (Borneo) Uitstekend dapper gedrag bij iedere ontmoeting, steeds een der eersten in de vijandelijke sterkten, de troepen door gedrag en voorbeeld aanvoerende. Beleidvolle aanvoering van de bezetting van Seminis, welke hij kommandeerde bij den aanval der opstandelingen op Seminis.
AANMERKINGEN.
Bevorderd tot Ridder der 3de Klasse onder No 271 Overleden te Nijmegen 1899


militaire willemsorde 3e klasse
NUMEROS.
271
DATUM DER BENOEMING.
21 Oct 1854 N103.
NAMEN EN VOORNAMEN MET DIE DER OUDERS.
van Houten Cornlis zoon van Ate en van Martina Fokkes Kapitein der Infanterie
GEBOORTEPLAATS.
2 October 1816 Leeuwarden
GETROUWD, en MET WIE.
[blanco]
NAMEN en ouderdom DER KINDEREN.
[blanco]
DIENSTSTAAT./DATUM VAN AANSTELLING EN ONDERSCHEIDENE GRADEN EN VAN OVERGANG NAAR ANDERE KORPSES.-DECORATIES.
13 April 1832 Soldaat bij de 12e afd. Infanterie
1 Sept 1832 Korporaal
1 Jan 1836 Fourier titulair
16 April 1836 Fourier
21 Sept 1836 Sergeant
13 Febr 1838 Overgeplaatst bij het Oost-Indisch leger
21 October 1838 Geembarkeerd voor Batavia
19 April 1839 Gedebarkeerd te Batavia en ingedeeld bij het 1e Bat Infanterie
9 Febr 1840 2e Luitenant
11 Junij 1849 1e Luitenant
26 Novemb 1854 Kapitein
DIENSTSTAAT./GEDANE VELDTOGTEN, ONDER WELKE GENERAALS, BEKOMEN WONDEN EN UITSTEKENDE DADEN.
1832 1833 1834 Te Hellevoetsluis of Brielle bij gelegenheid van den opstand in Belgie
1851 1853 1854 Borneo's Westkust en zich daarbij onderscheiden
13 tot 18 Mei 1854 Operatien tusschen Bentoenay en Sinkawang. Kommandant van de voortroep heeft hij steeds door moedige en beleidvolle handelingen uitgeblonken, alle gevechten zijn bij deze gelegenheid nagenoeg geheel door de voortroep beslist en dit tengevole der stoute aanvallen door die troep gedaan.
AANMERKINGEN.
Bij een en hetzelfde Besluit benoemd tot Ridder der 4e en 3e Klasse. Overleden te Nijmegen den .. 1899. Decoratie terug.


Voor meer informatie over deze militaire acties op Borneo zie Wikipedia
Reactiepagina

REAGEER:

Uw aanvullingen of opmerkingen zijn welkom!
Met dit formulier kunt u (nog) geen foto's versturen. Gebruik daarvoor uw e-mailprogramma.
Opmaak kan wel, bv <b>Vet</b> of <i>cursief</i> geeft Vet of cursief.
 
 Uw naam: en mailadres: