Op 14 november 1919 werd bij akte verleden bij notaris Vermeulen te Nijmegen de Naamloze Vennootschap "Gloeilampenfabriek Nijmegen" geboren. De productie van voornamelijk radio- en huisverlichtingslampen vond plaats in een kleine fabriek gevestigd aan de Van Gentstraat 70-74 in Nijmegen.

Hier is het allemaal begonnen. De eerste fabriek stond in de Van Gentstraat 70 - 74

De merknaam "SPLENDOR" werd pas in 1926 geïntroduceerd. "SPLENDOR" is latijns voor "schittering". Omdat de merknaam, vooral vanwege de hoogwaardige kwaliteit en een goed prijsbeleid, goed ingeburgerd raakte, besloot men de fabrieksnaam te wijzigen in NV Splendor Gloeilampenfabrieken. De reclamekleur voor SPLENDOR werd oranje.

De eerste vrachtwagens in die tijd.

Ook werd de productie uitgebreid met auto-, rijwiel- en andere miniatuurlampen, bestemd voor binnen- en buitenland. Later, rond 1967, is het verkoopassortiment uitgebreid met kerstboomlampen en kerstboomsets uit eigen productie en via inkoop zijn daaraan ook fluorcentielampen, gasontladingslampen, batterijen en armaturen toegevoegd. Die sterke groei maakte het noodzakelijk om naar een grotere locatie om te zien. Dankzij een financiële injectie van de toenmalige mededirecteur, de oorspronkelijke margarinefabrikant Anton Jurgens jr., werd in 1928 een nieuwe, moderne fabriek opgezet aan de Sint Annastraat 198 in Nijmegen. 

Het SPLENDOR gebouw in 1929

In het register van beschermde monumenten van de Gemeente Nijmegen staat het volgende:

Hoofdgebouw van voormalige gloeilampenfabriek Splendor

Zeer breed symmetrische bakstenen gebouw van twee bouwlagen met fors overstekend geknikt pannendak. Ingangspartij monumentaal uitgevoerd als risaliet, naar boven overgaand in een met pannen gedekte toren. De ingang heeft een brede deurpartij met omlijsting van natuursteenblokken waarboven een driedelige raampartij gescheiden door smalle vlakke pilasters met natuurstenen boven - en onderdorpels en ornamentale baksteenvelden tussen de tweede en derde verdieping. De negenassige gevels aan weerszijden van de toren bevatten gelijksoortig gekoppelde raampartijen. In de terugliggende zijvleugels een variant daarvan met kleinere vensters. In de dakvlakken links en rechts een brede dakkapel met drie ramen. De gemetselde schoorstenen links en rechts hebben een koepelvormige koperen afdekking op bolpootjes. Bouwjaar: 1927.
Architect: H.A. Pothoven.
Van belang als een van de weinige voorbeelden van industriele bouwkunst van zeer hoog artistiek niveau.

Het mooie tegeltableau in de hal aldaar stamt nog uit die tijd.

De hoge kwaliteit heeft Splendor ook goed geholpen door de crisisjaren van de 2^e wereldoorlog heen te komen. De concurrentie hield de ontwikkelingen bij Splendor goed in de gaten. In die moeilijke periode slaagde Philips er in bij de toenmalige directie, dhr. Van Heiningen, voet aan de grond te krijgen. Stapsgewijs ontstond een vorm van samenwerking die na jaren heeft geleid tot overname van een steeds groter gedeelte van het aandelenpakket. Met goedvinden van aandeelhouders werd in 1935 in Londen de Splendor Lamp Company opgericht met een productiecapaciteit van ca. 4 miljoen lampen.

dhr. Van Heiningen, directeur van het eerste uur.

Personeel van Splendor Sint Annastraat

In 1939 waren in Nijmegen ongeveer 500 werknemers in dienst. In de oorlog werd Splendor door de bezetters onder gezag geplaatst van de Duitse gloeilampenfabriek Osram. Een geluk was dat hierdoor de Splendorwerknemers in eerste instantie vrijgesteld werden van dwangarbeid in Duitsland. Ondanks de gebrekkige grondstoffentoevoer en de export volkomen stil lag, kon de fabriek blijven produceren. Behalve de schade die werd opgelopen door de vele bombardementen op Nijmegen, is Splendor zonder al te grote kleerscheuren de oorlog uitgekomen.

Direct na de oorlog werd onder leiding van de nieuwe directeur, dhr. Kuylaars, besloten over te gaan tot grootscheepse renovatie-/uitbreiding van gebouwen en installatie van nieuwe machines. Genoemd werden onder andere de pakkerij, expeditieafdeling, schaftlokaal en lakkeerinrichting. 

Dhr Kuylaars, opvolger van van Heiningen.

Deze Splendor vrachtauto heeft vanaf 1949 tot medio 1960 dienst gedaan.

Vanaf 1950 groeide Splendor aanzienlijk in omvang, omzet, productieaantal en personeel. Voor het personeel werd veel georganiseerd. Uit die tijd stamt ook de oprichting van onder andere de Splendor Voetbal-, Vis- en de Schaakvereniging UVS (Uit Vrienden Samengesteld). UVS is nog altijd een bloeiende vereniging. Ook verscheen in 1948 Splendor’s eerste personeelsmededelingenblad “De Glimworm”.

Onder de nieuwe directeur, dhr. Bessem, werd samen met technisch directeur, dhr Maaskamp, in 1958 de zg. rationalisatie doorgevoerd; technische verbeteringen werden aangebracht om hogere productie te krijgen en betere arbeidsvoorwaarden geschapen om motivatie op te krikken, etc. 

Directieteam Splendor, v.l.n.r. Hr. J.J. Maaskamp, Hr. Jongbloed, Hr. N. Bessem en de Hr. Niesten

Gezien de enorme groei werd in 1959 begonnen met nieuwbouw van kantoorruimte, fabriek en pakkerij. 

Rond 1960 lag het personeelsbestand op ca. 700 werknemers. Op de laatste dag van 1962 werd nog de 35 miljoenste huisverlichtingslamp geproduceerd. Nog altijd A1 kwaliteit.

De aandeelhouders besloten in 1964 dat de Splendor-directie, toen dhr. Jongbloed, actie zou nemen voor overname van kleine lampenfabrieken in Nederland. In de jaren daarop werden achtereenvolgens Xela Nijmegen, Graansma Autoverlichting Amersfoort, Gloeilampenfabriek Heuga Arnhem en Esco Electric Tilburg ingelijfd, terwijl later ook Sigor Wuppertal onder de Splendorvlag kwam. Dit alles schiep grote problemen tot voorraad- en merkbeheersing.

Klikt u op de foto rechts om de nieuwjaarstoespraak van dhr. Maaskamp te lezen die hij uitsprak in 1965.

Om ruimte te scheppen werd aan de Nieuweweg in Wijchen in 1967 een nieuw pand voor magazijn- en expeditiediensten in gebruik genomen, genaamd Interveem. Er werd in die periode gewerkt aan productrenovatie. O.a. werden kerstboomverlichting, batterijen en ook armaturen in het verkooppakket opgenomen – aanvankelijk met veel succes. Efficiency was in die tijd een sleutelwoord. 

Afscheid J.J. Maaskamp, technisch directeur tot 1969.

Het 50-jarig bestaan werd in 1969 uitbundig en met veel vertrouwen voor de toekomst gevierd. In overleg met de bonden werd in 1972 overgestapt op de Philips-CAO, hetgeen o.a. een betere pensioenvoorziening inhield. Datzelfde jaar werd de organisatiestructuur gewijzigd en werd Splendor een Besloten Vennootschap (BV), met Philips als belangrijkste aandeelhouder.

Marketingmanagers van Splendor, Hr. Jongbloed en Hr. N. Kesselring, bezig met het werven van een agent voor Koeweit.

De effecten van de energiecrisis 1972-1973 gingen ook aan Splendor niet ongemerkt voorbij. Donkere wolken aan de horizon. De omzet in binnen- en buitenland liep drastisch terug. De eerste aanvraag voor een werktijdverkorting werd een feit. Dit probleem kon nog worden afgewend met speciale orders uit het Midden- Verre Oosten en Amerika. Om de financiële problemen het hoofd te bieden werd in dat jaar eveneens een beroep gedaan op het personeel. Er werd na overleg anderhalf procent salaris ingeleverd. 

Bezoek van de grootste klant uit de V.S.

In 1977 wordt na bijna 60 jaar de fabricage van miniatuurlampen bij Splendor gestopt en overgebracht naar andere productiecentra. Hetzelfde gebeurde met de kaarslampengroepen, omdat uiteindelijk ook de afzet in Amerika en Canada door toenemende concurrentie vanuit het Oostblok en Verre Oosten verloren ging. 

De totale ontmanteling van de fabriek aan de Sint Annastraat is per 1982 beëindigd, met alle sociale en personele consequenties van dien.

Vele honderden gasbranders, nodig voor de fabricage/De insmeltmachine, de eindfase van lampen.

De fabriek in bedrijf (1966)/De productiehal (medio 1965) 

Bovenaanzicht op een van de productielijnen (1965)

Er wordt een "NaStempelCentrum" opgezet in het Interveem in Wijchen. De verhuizing naar Wijchen van het personeel NSC plus staffuncties, administratie, logistiek, verkoop binnen- en buitenland vindt plaats in 1982. Directeur wordt dan dhr. Kolmeijer. Het heeft allemaal niet mogen baten want in 1991 werd ook het NSC opgeheven. Het einde dus van Splendors' technische gedeelte. Tegelijk werden ook de activiteiten in het buitenland gestaakt en kon de nieuwe organisatie zich in sterk afgeslankte vorm, onder leiding van dhr. Rosenbaum, later dhr. Emans, volledig richten op haar taak in de Nederlandse markt. De productenrange uit de Philipsfabrieken werd belangrijk uitgebreid. In 1994 worden zowel firma als merk in het kader van het Europese merkenbeleid van het concern omgedoopt in MAZDA Licht. Einde 2000 verlaat MAZDA voorgoed Nijmegen, Einde Splendor.

In 1979 is de Senioren Vereniging Splendor opgericht. De SVS die op dit moment nog zo'n 150 leden telt, heeft met medewerking van een van de huidige huurders van het monumentale pand aan de Sint Annastraat, JEKA BV, een mini-expositie in het pand ingericht die tijdens de Open Monumentendagen bezocht kan worden. Dat heeft tevens geleid tot de oprichting van de Vereniging Splendor Historie, die als doel heeft de naam Splendor in ere te houden. Gezamenlijk doel van beide verenigingen is te trachten de originele glas-in-lood ramen gemaakt door Heinz van Teeselingterug in de voorgevel van het gebouw aan de St. Annastraat te plaatsen.

Klik op de afzonderlijke ramen om een vergroting te zien.

Klik hier voor meer recente foto's van het Splendor gebouw.

Klik hier voor Splendor-artikelen in ons webmuseum

Voor informatie over de Senioren Vereniging Splendor kunt u contact opnemen met de voorzitter;

Rien de Greef, Kriegerstraat 23, 5361 JA Grave. tel.0486-474523 emailadres: m.de.greef@hetnet.nl 

De redactie van Noviomagus.nl dankt dhr. Nico Kesselring voor het ter beschikking stellen van alle materialen waaruit deze pagina is opgebouwd. Heeft u als bezoeker van onze website ook dergelijke materialen in huis die gebruikt kunnen worden voor een mooie historische bedrijfspresentatie, neem dan contact met ons op: Noviomagus.nl, Jacob Canisstraat 55, 6521 HJ Nijmegen, tel: 024-3790881, mail: info@noviomagus.nl

© copyright: Henk Kersten/Nico Kesselring

Update juni 2008: De glas in loodramen zijn geplaatst!

Nico Beens: The web page of Nijmegen is fantastic and have passed it on to all my relatives here in australia it means more to them then me for i was born in Eindhoven in 1939 but do remember a lot of Nijmegen.
My father's factory NEGLIN ( NEderlandse GLoeilamp INdustrie )was started by him in 1924 and he was the first to manufacture the globes for the automobiles and he also made the coloured glass decorations for the xmas tree.He was doing so well that in 1929 Philips made him an offer and bought the factory from him and employed him for the rest of his life and Philips changed the name to SPLENDOR.Regretably i dont have any pictures of the factory other than the once on the web pages which brought back many memories that my father used to talk about.My father's name was Cornelius("KEES") Heinrich Gerard Beens and was born in 1896 and died in Adelaide in 1962.
My father was commissioned by the Dutch and American Govt. to make a atom bomb in miniature out of glass to show the scientists the splitting of the atom and here in Australia their was a great story in the Adelaide newspaper about my father and his accomplishments.He also made a tube three inches long and four ten thousandths of an inch thick which could only be seen under a microscope.It was used to make audible the vibrations of a violin string which were in audible in the ordinary way.
One of his great pleasures was making a complete symphony orchestra out of coloured glass and it was exhibited at the Royal Adelaide Exhibition and all around Australia.
My father worked for Philips Nijmegen till 1939 and was then send to Philips Eindhoven to head the glass section until 1951 when he took the whole family to Australia and worked for Philips Adelaide until his death in 1962

Sincerely,
Nico Beens.