Minjon

© Dick Jacobs; Digitale bewerking 17-05-2016 Mark van Loon/Stichting Noviomagus.nl

Herinneringen aan AVRO-MINJON afdeling Nijmegen

door Dick Jacobs

Op initiatief van Herman Broekhuizen, hoofd van de afdeling jeugduitzendingen van de AVRO, werd in 1953 door die omroep een jeugdomroep gesticht onder de naam MINJON, een afkorting van Miniatuur Jeugdomroep Nederland.
MINJON bestond uit plaatselijke afdelingen met aan het hoofd een z.g. consul.
In Hilversum werd Herman Broekhuizen ondersteund door Gerrit den Braber en Kees de Wolf.

De bedoeling was dat de plaatselijke afdelingen een programma bedachten, proefbandjes maakten op hun bandrecorder en deze opzonden naar Hilversum. Na goedgekeurd te zijn door Herman, Gerrit en Kees werd het programma definitief opgenomen en uitgezonden op donderdagmiddag in de uitzending 'Op de jonge golf'. Rechtstreekse uitzendingen kwamen uiteraard ook voor.
De eerste uitzending van MINJON was op 1 oktober 1953, de laatste in de loop van 1970.


V.l.n.r: Kees de Wolf, Gerrit den Braber en Herman Broekhuizen in 1955.

Herman Broekhuizen (1922-2012) was bekend van het radioprogramma 'Kleutertje luister', dat uitgezonden werd van 1946 tot 1975. Voor dit programma schreef hij vaak zelf de liedjes. Kees de Wolf (1928-2008) verzorgde lange tijd o.m. de wekelijkse uitzending 'De groenteman' op de radio.
Gerrit den Braber (1929-1997) was schrijver van Nederlandse liedjes en tekstschrijver, ook produceerde en regisseerde hij verschillende radio- en televisieprogramma's.

Vrij snel na de oprichting meldde ik me aan als lid. Door de AVRO werd ik tot mijn niet geringe verbazing al snel gebombardeerd tot consul van de afdeling Nijmegen. Ik was pas 18 jaar en wist van toeten noch blazen! Als eerste opdracht moest ik een afdeling stichten en hierin de 'loslopende' leden uit Nijmegen samenbrengen.
Ik vond mijn taak, waar ik in feite alleen voor stond, erg moeilijk. Vooral omdat het erg problematisch was om goede medewerkers te vinden. Nogal wat jongeren werden destijds lid van MINJON omdat ze dan tegen vrienden konden zeggen dat ze voor de radio werkten. Ook waren er verschillende leden die liever feestjes bouwden dan met radio-maken bezig waren.
We waren uiteindelijk met een man of tien, allemaal rond de twintig. We kwamen meestal eens in de week bij elkaar bij één van de leden thuis. We wisselden dan ideeën uit, die we -ieder voor zich en naar eigen inzicht- thuis probeerden uit te werken. Het lukte me echter niet om er een homogene groep van te maken. Slechts eenmaal is het gelukt om met een kleine groep gezamenlijk teksten te maken voor een uitgave van de Micro-Radiobode, het speciaal voor Minjonners door de AVRO uitgegeven weekblad.
Herman Broekhuizen en Kees de Wolf zijn een keer komen praten, in een poging om uit de impasse te raken.

Om toch een beetje met radio bezig te zijn hielp ik bij het maken van programma-teksten voor andere afdelingen. Ook deed ik in juli 1955 mee aan een MINJON-kamp. (In die tijd waren er overigens nog gescheiden meisjes- en jongenskampen). Ik deelde daar een tent met o.a. de musici en latere componisten Ruud Bos en Joop Stokkermans.
Ik was jammer genoeg de enige van de afdeling Nijmegen die belangstelling voor het kamp toonde. Ik werd echter op het kamp meteen in de groep opgenomen, daarom heb ik toch enorm veel plezier gehad!


Ontbijten tijdens het kamp: 1e van rechts is Ruud Bos en 3e van links ben ik.
Zowel Ruud als ik zijn op dat moment 19 jaar.

Op het kamp bedachten we samen programma's. Mijn taak was het vaak om, in de tent zittend met de typemachine tussen de knieën, mee te helpen om ideeën uit te werken en dan de teksten uit te typen voor de medewerkenden, voor het presenteren van radionprogramma's was ik niet geschikt.
Er werden op het kamp o.m. cabaretachtige teksten gemaakt bijvoorbeeld over de fictieve gemeenten Slunterplurk en Slappenhil. Ruud Bos had een groot aandeel in dit programma.
Tijdens de kampweek kwam er ook een reportagewagen om een rechtstreekse uitzending te verzorgen. Op onderstaande foto is er veel belangstelling voor die wagen. Ik sta echter met mijn rug ernaartoe omdat ik van de regie de taak kreeg om de medewerkenden te waarschuwen als we 'in de lucht' waren.
Ik heb op dit kamp heel veel geleerd. Toch ben ik niet bij een van de omroepen terecht gekomen, maar heb het geleerde vaak in mijn dagelijkse werk kunnen gebruiken.


Een reportagewagen uit die tijd. Met het aanraken van de carrosserie moest je voorzichtig zijn, je kon een behoorlijke elektrische schok krijgen! Alleenstaand rechts meen ik een latere directeur van de AVRO te herkennen; zijn naam ben ik helaas vergeten.

Om te stimuleren en ter training, heb ik in 1956 wat MINJON-leden uit Nijmegen opgegeven als medewerker bij de uitvoering van 'Mariken van Nimwegen' op de Grote Markt.
Het stuk werd uitgevoerd door de pas-opgerichte toneelgroep 'Theater' uit Arnhem.
Leuk was dat de Minjonners tijdens de uitvoeringen elk een speciale taak kregen.
Ik heb er heel veel geleerd, temeer omdat ik Henk Schaer, de proloogzegger van het stuk, al van een eerdere uitvoering voor het Centraal Nijmeegs Toneel kende. Voor aanvang van elke voorstelling discusieerde ik nogal eens met hem over de oud-Nederlandse tekst van het stuk. Arme Henk Schaer, ik beroofde hem nogal eens vlak voor aanvang van de nodige rust! Het was een bijzonder aimabele man. Dit in tegenstelling tot de regisseur, Albert van Dalsum, die nogal eens knetterend vloekend over de markt liep.
Tijdens één van de uitvoeringen zat tot onze verbazing zo ongeveer het hele Koninklijk Huis op de tribune (zijn daar trouwens nog foto's van?).
Na afloop van elke voorstelling werd gewerkt aan filmopnamen. Hiervoor bleef de verkeersomleiding bij de Grote Markt langer gehandhaafd. Ook werden de café's in de omgeving verzocht om zo stil mogelijk te zijn.
Op een avond kwam het echter voor dat de, op verrijdbare statieven staande, film-verlichting naar een kant van de markt rolde omdat er een vrachtwagen denderend voorbij kwam. Ook gebeurde het een keer dat, terwijl Mariken op een bed zielig lag te wezen, een jukebox in de buurt keihard aan het werk ging.


Mariken en Moenen, gespeeld door Mia Goossens en Coen Flink.

Uit dank voor onze medewerking ontvingen we, enige tijd na de uitvoering, van de Gemeente Nijmegen een mooie, door Ch. Hammes ontworpen, plateeltegel.


De dankbetuiging van de Gemeente Nijmegen

Uit onvrede met de gang van zaken heb ik MINJON kort daarop verlaten.
Het heeft tot in de 60er jaren geduurd voordat de MINJON-afdeling Nijmegen een volwassen programma bedacht, handelend over de Vierdaagse.

Na mijn Minjon-tijd heb ik niets meer voor de radio gedaan, maar indirect nog wel iets voor televisie. Omdat ik bij de overheid werkte, had ik toegang tot de Rijksideeënbus. Via een ingediend idee kreeg ik de kans om in het begin van de 60er jaren het Ministerie van Algemene Zaken warm te krijgen voor kleine voorlichtingsspotjes op de tv over rijksregelingen.
Aanvankelijk zag de overheid nogal wat praktische problemen; maar toen een medewerker van de NOS een officieel format voor een dergelijke uitzendingenreeks indiende, ging men aan het werk.
De spotjes, die bekend werden onder de naam "OQ" (ook u), werden rond het journaal uitgezonden. Later werd de naam gewijzigd in "Postbus 51".
Dit idee heeft me destijds de kapitale som van vijftig gulden, oftewel 22,50 opgebracht!

terug naar Gastredactie-overzicht

Reactiepagina
Reactie 0:

Dick Jacobs, 18-05-2016: Herinneringen aan AVRO-MINJON afdeling Nijmegen
Reactie 1:

Johnny Meuleman, 18-05-2016: De hierboven beschreven programma's kan ik mij nog goed herinneren. Ik kan daar uren over uitweiden.
Helaas verdwijnt er steeds meer van de radio, vooral van de midden- en korte golf.
De huidige radio (FM) trekt mij niet meer.

Nou Dick, dat bedrag van "OQ" was niet gering, en toen heb je maar gelijk even de bloemetjes buiten gezet ?
Reactie 2:

Dick Jacobs, 28-05-2016: Het begrip 'bloemetjes buiten zetten' kwam, naar ik vermoed, destijds alleen in dikkere woordenboeken voor. Tegenwoordig komt het, met name in bedrijfs- en regeringskringen, uitgebreid voor. Het kan natuurlijk zijn dat het me destijds niet opviel: ik ben tenslotte ambtenaar geweest, dan leer je namelijk zeer langzaam kijken.
Alle gekheid op een stokje: een bedrag van vijftig gulden was destijds, bij een salaris van ongeveer honderd gulden per maand, natuurlijk wel aanmerkelijk. Maar afgezet tegen het feit dat het idee tientallen jaren gebruikt is, was het niet veel.

REAGEER:

Uw aanvullingen of opmerkingen zijn welkom!
Met dit formulier kunt u (nog) geen foto's versturen. Gebruik daarvoor uw e-mailprogramma.
Opmaak kan wel, bv <b>Vet</b> of <i>cursief</i> geeft Vet of cursief.
 
 Uw naam: en mailadres: