© copyright Harry van Eck, Internetbewerking; Henk Kersten/Stichting Noviomagus.nl

Wim Princen, 

oprichter van de speelgroep Phoenix.

Cultureel Nijmegen is veel dank verschuldigd aan Wim Princen, oprichter van de speelgroep Phoenix.
5 jaar na zijn overlijden zie ik dat op internet de gedachtenis aan hem wegzakt. Begrijpelijk, ook de leden van Phoenix zijn ouder geworden, maar aangezien vele groepen in het Nijmeegse theatercircuit schatplichtig aan hem zijn, stuur ik U dit document, bijeengevonden op internet, een persoonlijke jeugdherinnering en wat foto’s.

Eind veertiger jaren van de vorige eeuw kreeg mijn tante, Maria Kersten, “kennis”aan een bakkerszoon woonachtig aan de Graafseweg, Wim Princen. Het bakkersvak trok Wim niet aan en via diverse betrekkingen, o.a. de N.S. en Philips, werd hij dramadocent aan de Scholengemeenschap Nijmegen-West.
Ik kan mij herinneren dat ik, als jonge jongen, mijn tante Maria vergezelde naar het Parochiehuis Villa Nova aan de Graafseweg. Wim speelde daar sketches, tante Maria deed de begeleiding op de piano, en mijn taak was het, met een knijpkat de muziek bijschijnen en, na haar knik, de bladzijde omslaan.
Op de Grote Markt zag ik Wim met een spelersgroep een wagenspel doen, en de grootste indruk maakte op mij dat tijdens het spel, expres !, een aardewerkpot kapot gesmeten werd. (en dat vlak na de oorlog).

Wim Princen in de Valkhofkapel

Phoenix

NB De gegevens van deze groep worden wegens opheffing of vertrek naar elders niet meer bijgehouden. De hier vermelde adresgegevens etc. kunnen sterk verouderd zijn

Speelgroep Phoenix dateert van mei '59 als eerste straattheatergroep van Nederland, met toen vooral middeleeuwse kluchten en Commedia dell'Arte. De groep had deel aan o.a. de opening van de Stadsschouwburg en stond aan de bakermat van het huidige afdeling drama van de Lindenberg. 
Phoenix veranderde in '84 van structuur en is nu een theaterwerkgroep voor het speelbaar maken van experimenteel repertoire. 

Oprichter: Wim Princen († 24 juni 2005) 

Wim Princen op het toneel

 

"Toneel...
Kleine dingen doen
met een groot hart."

Wim 

Wij hebben samen een bijzondere periode afgerond. Nu
moeten wij u mededelen dat in alle rust is overleden 

Wim Princen
weduwnaar van
Maria Princen-Kersten
in de leeftijd van 80 jaar. 

Ans en Ruud van Halen-Princen (Australië)
Arnold en Dolly Princen
neven en nichten 

Beek - Ubbergen, 24 juni 2005 

Correspondentieadres:
Verlaet 26
8532 BN Lemmer 

Voor hen die persoonlijk afscheid willen nemen van Wim, bestaat
hiertoe de gelegenheid op dinsdag 28 juni van 16.00 tot
18.00 uur in Rouwcentrum Nijmegen, Burgemeester
Daleslaan 27 te Nijmegen. 

De uitvaartplechtigheid zal worden gehouden op woensdag
29 juni om 13.30 uur in de Boskapel, Graafseweg 276 te
Nijmegen. 

Aansluitend zal de begrafenis zal plaatsvinden op begraafplaats
Jonkerbos aan de Winkelsteegseweg te Nijmegen. 

Na afloop bent u uitgenodigd voor een samenzijn in de condoleanceruimte
van de begraafplaats. 

Indien u geen persoonlijke berichtgeving heeft ontvangen,
gelieve deze als zodanig te beschouwen. 

 

Wim Princen op het toneel

2003

PHOENIX 

Uit de Gelderlander Online van 27092003 

Hoe ga je om met een ernstige ziekte? Heb je daar wat over te zeggen. Dat is het thema van het toneelstuk Jo Jo dat door de speelgroep Phoenix wordt opgevoerd. Het stuk is vanavond te zien in het Augustijns Centrum De Boskapel aan de Graafseweg 276 in Nijmegen. De voorstelling begint om 20.00 uur, duurt vijf kwartier en na afloop is er gelegenheid om na te praten bij een kopje koffie. 

2001

Op 8 mei 2001 speelde Phoenix: Medea (Jean Anouilh) in de Stadsschouwburg. 

Wim Princen op het toneel

2001

Wim Princen, theaterdier tot na zijn dood

Uit De Gelderlander Online 28-02-2001

Door onze verslaggeefster

NIJMEGEN - Als je zegt theater in Nijmegen, dan zeg je Wim Princen. Hij is 76 jaar en nog steeds regisseert hij het ene toneelstuk na het andere. Alleen met de hele grote producties stopt hij nu. 
Het gezicht van Wim Princen is een en al lach wanneer hij losbarst over zijn lange theaterleven. Passie voor theater, hartstocht, je mag het alles noemen. Voor hem is het ieder geval veel meer dan een hobby.
Meer dan zestig jaar is hij er aan verknocht. Het licht van de herinnering kruipt in zijn blik wanneer hij door zijn theaterverleden zapt en begint te vertellen: 'Het begon in 1942 met toneelstukjes bij de padvinders en een oom die mij enorm stimuleerde. Samen met hem maakte ik Javaanse dansen en sketches voor feesten en partijen.'
In de vijftiger jaren volgde hij talrijke toneelcursussen. Maar bewust niet bij de katholieke toneelverenigingen die zich vooral bezig hielden met lach-of-ik schiet-stukken. 'Ik wilde een hele andere kant uit', benadrukt Princen. 'Juist het schouwburgtoneel lokte.' Uiteindelijk ging hij in 1956 naar de regie-opleiding in Arnhem. Want regisseren, dat was wat hij het allerliefste deed.
Zijn zucht naar vernieuwing bracht Nijmegen een primeur. In 1959 marcheerde Princen met een groep woonwagenbewoners de stad in om uiteindelijk op Plein 44 een kerstspel op te voeren waarbij de woonwagenbewoners en hun wagens als levend decor dienden. 'Het was heerlijk om met ze samen te werken. Ze stonden daar gewoon hun werk te doen', lacht Princen. 'Wassen en plassen.' En toen was het straattheater geboren.
Met zijn nieuwe theatergroep Phoenix trok Princen door de straten van menig Nederlandse en Vlaamse stad met Middeleeuwse kluchten en Commedia dell'arte. Met dezelfde groep speelde hij het ene moderne stuk na het andere. Beckett, Albee, of Ionesco, geen toneelschrijver was hem te modern. Geen repertoire te experimenteel.
Princen was zo verknocht geraakt aan het theater dat hij zijn baan bij Philips opgaf om dramadocent te worden aan de Scholengemeenschap Nijmegen West. 'Elf jaar heb ik in het onderwijs gezeten en toen werd ik wegbezuinigd', vertelt Princen. 'Maar het was de leukste tijd van mijn leven.'
Ondertussen leverde zijn theatergroep een aantal enthousiaste mensen af die het Steigertheater en het Vrijdagtheater in Nijmegen opzetten. Zelf was Princen verantwoordelijk voor de oprichting van de theater- en dansafdeling in De Lindenberg. Princen en Phoenix stonden hiermee aan de wieg van het Nijmeegse theatercircuit.
Nu, ruim veertig jaar na de oprichting van Phoenix, speelt de groep nog steeds. Voor dit jaar staan er alweer drie toneelstukken op de rol: De Aap van Franz Kafka, Medea van Jean Anouilh en Jojo, een door Princen zelf geschreven stuk over een man die sinds kort weet dat hij kanker heeft. 'Ik hou van stukken die iets oproepen op het sociale vlak', verklaart Princen.
De repeteties voor alle drie de stukken zijn al in volle gang. Vooral de Medea is een flinke klus omdat het grote productie is die waarschijnlijk in de Nijmeegse schouwburg opgevoerd zal worden.' We willen er toch iets speciaals van maken', oppert Princen. 'Want deze productie zou een mooie afsluiting kunnen zijn.' Niet dat Princen er helemaal mee stopt. Alleen de grote producties worden hem nu iets te veel. 'Ik ga echt niet achter de geraniums zitten hoor', vertelt hij lachend. 'En van mijn begrafenis mogen ze zelfs theater maken.' 

Theatergroep Phoenix speelt De Aap van Franz Kafka op zaterdag 17 en zaterdag 31 maart 2001 in de Marikenzaal van De Lindenberg, aanvang 20.30 uur. De première van Medea van Jean Anouilh is op dinsdag 8 mei 2001 om 20.00 uur in de Stadsschouwburg van Nijmegen.

Broer Arnold Princen in de rol van direkteur van circus Doeckenburg.

2000

Drie keer Phoenix

Uit De Brug van 13 december 2000 

Door onze redactie

Nijmegen - de speelgroep Phoenix Nijmegen en mensen van de Boskapel brengen driemaal de voorstelling Kerst stemmen. In dit programma wacht een antwoord gezocht op de vraag waarom men spreekt van de vreugdevolle boodschappen wel er geen vrede is op aarde.
Er worden verhalen uitgevoerd van James Thurber, Ernst Wiechert en T.S. Eliot; de muzikale illustraties zijn van 1 Australische groep onder leiding van Simon Lewis.

In het laatste seizoen speelde de groep
De Aap van Frans Kafka
De Man met de Bloem in de Mond van Luigi Pirandello
Verheerlijkt Lichaam. Geschonden Lichaam, het bewogen theaterproject in samenwerking met het Taborhuis en Theater- en danscentrum De Lindenberg.
Voor het jaar 2000 staat een stuk van Dario Fo op het programma.

Interesse. kom bij ons spelen. U bent van harte welkom op onze repetitieavond elke dinsdag om 19.30 uur in De Schakel.

Wim Princen op het toneel

2000

Op bezoek bij Phoenix

Uit de Heistal april 2000

In de vorige Heistal stond een berichtje over de speelgroep Phoenix, die de afgelopen 40 jaar, met tussenpozen, belangrijke bijdragen heeft geleverd aan het Nijmeegse kunstleven en nu in ons wijkcentrum oefent voor nieuwe voorstellingen. Net als de legendarische vogel lijkt deze toneelgroep telkens weer uit de eigen as te herrijzen Op een dinsdagavond ben ik, na even gebeld te hebben met de regisseur Wim Princen, te gast geweest bij een repetitie. In het Heistal-stukje stond een en ander over het repertoire: Kafka, Pirandello, en dit jaar een stuk van Dario Fo. Het echte grote toneel dus, Phoenix, op het moment met tien leden (waarvan sommigen al 30 jaar) speelt dit jaar geen stuk van Dario Fo, zoals aangekondigd: in verband met de bezetting is gekozen voor twee andere stukken. Ze spelen Medea, een Griekse tragedie in een moderne bewerking van de Fransman Anouilh, en Vertikaal, een absurdistisch-komisch stuk van de Belg Tone Brulin. Een contrastrijk programma. Naast dit avondprogramma wordt ook nog gewerkt aan een nieuwe opzet van De Aap, van Kafka, voor het Taborhuis van William Yang, en aan een eigen geschreven stuk, Jojo. Dit stuk, dat de gedachtenwereld weerspiegelt van een man, die sinds kort weet dat hij kanker heeft, wordt ook gerepeteerd in De Schakel. Met een inleiding van Jacques Brel, is het een mengeling met wrange parodieën en zelfspot: herinneringen, dromen, brieven die hij nog zou willen schrijven

Medea: verraad en wraak...
De repetitie-avond begon met een 'warming up' op muziek: toneelspelen is, behalve lange stukken tekst uit je hoofd leren, ook lichaamswerk en lichaamstaal. Het personage moet gestalte krijgen: niet alleen in woorden maar ook in houding en gebaar geloofwaardig zijn en een indruk achterlaten. Behalve mijzelf waren er nog twee bezoekers, en we kregen een lange scene uit Medea te zien: het verhaal van een vrouw die door haar man verraden wordt en wier gevoelens zich van wanhoop naar wraak ontwikkelen. Het mooie van een repetitie bijwonen, ot het nu om muziek gaat of een andere kunstvorm, is dat je een ontstaansproces ziet: je mag even achter de schermen kijken van wat je later in een schouwburgzaal zonder regie-onderbrekingen te zien krijgt. Je leeft mee met de actrice of acteur die bezig is zich in het personage te verplaatsen, het vorm te geven, die een moeilijke passage twee of drie keer zegt, telkens anders, en luistert naar wat het beste klinkt. Je realiseert je beter wat een inspanningen aan zo'n prestatie voorafgaan.

Sprekende piramide
Na een korte pauze speelden vier mannen en een jong meisje het stuk Vertikaal. De titel werd dadelijk visueel gemaakt toen één speler op een stoel klom die boven op een tafel stond, een tweede op de tafel eronder ging zitten, en de derde op een stoel voor de tafel. Op de grond kwam een vierde man, en samen vormden ze een menselijke piramide die met zichzelf, of elkaar, in gesprek ging. Het stuk bleek een verrassende eenakter vol grappen en diepere bedoelingen, en werd met heel veel plezier gespeeld - en bekeken. Zoals in de vorige Heistal al stond vermeld, is iedereen die belangstelling heeft voor de activiteiten van Phoenix welkom om een repetitie avond bij te wonen. 

Gemma Pappot

Huwelijk Maria en Wim, 24 mei 1955

Harry van Eck,

Nijmegen, okt. 2010

Hieronder de nagekomen foto's

01.JPG 02.jpg 03.jpg 04.jpg 05.jpg
01 02 03 04 05
06.jpg 07.jpg 08.jpg 09.jpg 10.jpg
06 07 08 09 10
11.jpg 12.jpg 13.jpg 14.jpg 15.jpg
11 12 13 14 15
16.jpg 17.jpg 18.jpg 19.jpg 20.jpg
16 17 18 19 20
21.jpg 22.jpg 23.jpg 24.jpg 25.jpg
21 22 23 24 25
26.jpg 27.jpg 28.jpg 29.jpg 30.jpg
26 27 28 29 30
31.jpg 32.jpg 33.jpg 34.jpg 35.jpg
31 32 33 34 35

 

Reactie 1:

Dolf van Graas, 10-10-10: Een goede dag gewenst vanuit west Japan, alwaar ik permanent woon op het eiland Shikoku. In de zestiger jaren was ik zeer aktief binnen de toneelgroep Phoenix, Wim Princen c. s.. Ik speelde er diverse rollen, o. a. in stukken van Albee. Een ervan, 'het verhaal van de dierentuin' speelde ik met "Theo". Ik herinner me zijn achternaam niet meer, helaas. Theo zou ik graag weer hervinden met Uw hulp.

Ik begrijp dat de toneelgroep inmiddels is opgeheven, maar met enige goede wil en creativiteit is een succesvolle interventie wellicht mogelijk.

Reactie 2:

Jose Kersten, 11-10-10: Ik zie de foto van de heer Wim Princen. Daar heb ik nog 1x les van gehad als leerling verpleegster in het Canisius ziekenhuis. Volgens mij 1964. Hij vroeg mij toen ook naar zijn toneelgroep te gaan, waar ik niet op inging en sindsdien zeer betreurd heb.

Ik herkende de foto van hem op het voorblad van de website.

Ik ben veel in het buitenland maar hoop toch weer eens naar mijn geboorteplaats terug te gaan binnenkort.

Reactie 3:

Angèle Jorna, 01-01-11: Via via kreeg ik de site van Wim Princen/Phoenix toegestuurd. Ook ik ben een van die mensen die door Wim op het theaterspoor ben gezet. Dat was wat ik wilde van jongs af aan, kwam bij Phoenix en volgde de eerste lessen bij het centrum voor dramatisch expressie door woord en gebaar. We kregen les van docenten die ook aan de academies les gaven en daar is de basis gelegd. Ik werd theaterdocent, ben 33 jaar verbonden geweest aan de Lindenberg, speelde zelf veel en kwam uiteindelijk terug bij de basis, het vertellen van verhalen, dat ik nu al weer ruim 25 jaar doe. Ook ik heb van theater mijn vak gemaakt.

Met Dolf van Graas speelde ik in De droom van Amerika(sta op de foto in de sexy onderjurk, dat was wat in die tijd), samen met de Overledene een avondvullend programma.

Theo, waar Dolf het over had is Theo Appeldoorn, inmiddels behoorlijk op leeftijd.

Er komen erg veel herinneringen boven op de eerste dag van het nieuwe jaar.

Met vriendelijke groeten,
Angèle Jorna

Reactie 4:

Harry van Eck, 02-01-11: Hierbij een brief van de chef boekhandel Kloosterman, Dhr. P.A. van Druenen:

Met een grote mand, voor op een stevige z.g. transportfiets, bracht Wim Princen in de morgenuren het in de nacht gebakken brood uit de bakkerij van zijn ouders (aan de Graafseweg) naar de klanten.
Ongeveer eenmaal per week stond die transportfiets tegen de gevel van de Nijmeegse boekhandel Kloosterman aan de Broerstraat. Daar heb ik Wim ontmoet. Wekelijks bracht hij daar bij mij enkele
guldens, op zijn rekening-courant, want Wim kocht alleen een boek van zijn verlanglijstje als het gespaarde bedrag toereikend was. Dat deed hij zo jaar in, jaar uit. Met noeste ijver, zoals Wim alles deed met noeste ijver. Zo timmerde hij gestaag aan zijn ontwikkeling en al doende proefde hij het verschil tussen lectuur en literatuur. Hij was een auto-didact avant-la-lettre. Nimmer heb ik in mijn 60-jarig boekhandelaarsleven iemand ontmoet zoals Wim, die schaafde en schaafde aan zijn ontwikkeling en zijn idealen. Met heel zijn hart ijverde hij voor de toneelcultuur.
Nijmegen moet hem met respect blijven herinneren.
w.g.
P.A. van Druenen
Chef boekhandel Kloosterman

Reactiepagina
Reactie 5:

Riny Nijenhof, 17-02-2016: De bakkerij op de Graafseweg waar Wim Princen aanvankelijk woonde is begin jaren 50 (1953 of 1955) door mijn ouders overgenomen. Mijn vader Joh.A. Nijenhof heeft er jarenlang het bakkersvak uitgeoefend terwijl mijn moeder de winkel runde. Samen met mijn ouders en drie broers heb ik jarenlang in dit huis aan de Graafseweg gewoond totdat ik in 1970 naar Brussel verhuisde.
Reactie 6:

Dick Jacobs, 08-04-2016: Heel veel jaren kwam ik wekelijks bij mijn opoe, de weduwe van opa Jacobs, de schoenmaker/schoenhersteller. De winkel was aan de Kannenmarkt 4 en het woonhuis Achter de Hoofdwacht nummer 5. Als familielid kwam ik natuurlijk via het woonhuis binnen. Steeds moest ik daarbij langs de etalage van Ria Kersten (zoals ze in de buurt bekend was) en haar man Wim Princen. Ik bekeek altijd geobsedeerd de titels van de toneeltekstboekjes, die in de etalage lagen. ik meen me zelfs te herinneren dat ik er ooit de tekst van Mariken van Nimwegen heb aangeschaft.

Redactie: Waar was die 'etalage van Ria Kersten' precies, en wat was het voor winkel?
Reactie 7:

Dick Jacobs, 03-05-2016: Die winkel van Ria Kersten bestond volgens mij al voordat ze met Wim Princen trouwde. Na hun huwelijk verkocht ze toneelartikelen: voornamelijk tekstboekjes. De winkel was links van 'De Blaauwe Hand', dus aan dezelfde kant van de straat.
Reactie 8:

Harry van Eck, 04-05-2016: de winkel was van haar vader en moeder, Daan Kersten en Engelina Kersten-Tap. Het was een kruidenierswinkel, op Noviomagus staan foto's van deze winkel.
Na het overlijden van haar ouders heeft ze er (samen met Wim Princen) een toneelboekhandel van gemaakt.
Reactie 9:

Karin Cornet-Arentsen, 12-11-2016: Toevallig kwam ik deze site tegen. Ik heb veel goede herinneringen aan Wim.
Hij was niet alleen docent op Nijmegen-west, maar ook op het Dominicus college, waar ik drama heb gevolgd. Al snel werd ik uitgenodigd om mee te doen met Phoenix. Antigone (1982) en Judith (1991) waren prachtige stukken die ik met Theo gespeeld heb. We zouden ooit nog de Mariken spelen maar dat is er nooit meer van gekomen. Prachtige herinneringen.

REAGEER:

Uw aanvullingen of opmerkingen zijn welkom!
Met dit formulier kunt u (nog) geen foto's versturen. Gebruik daarvoor uw e-mailprogramma.
Opmaak kan wel, bv <b>Vet</b> of <i>cursief</i> geeft Vet of cursief.
 
 Uw naam: en mailadres: